Ingemar Johansson – wieczór, po którym Europa miała swojego mistrza

Przeszedł drogę od olimpijskiej hańby do jednego z największych triumfów w historii europejskiego boksu. Nigdy nie obronił pasa mistrza świata wagi ciężkiej, ale jeden wieczór na Yankee Stadium wystarczył, by na zawsze zapisał się w historii królewskiej dywizji.

Ingemar Johansson – kluczowe informacje

• Pełne imię i nazwisko: Jens Ingemar Johansson
• Przydomek: Ingo, The Hammer of Thor
• Data urodzenia: 22 września 1932 roku
• Data śmierci: 30 stycznia 2009 roku
• Obywatelstwo: Szwecja
• Styl walki: praworęczny
• Wzrost: 1,83 m
• Waga: ciężka
• Liczba walk: 28
• Zwycięstwa: 26, 17 KO
• Porażki: 2

Początki

Jens Ingemar Johansson urodził się 22 września 1932 roku w Göteborgu. Dorastał właśnie w tym portowym szwedzkim mieście, a jako nastolatek trafił do Redbergslids Boxningsklubb, gdzie rozpoczęła się jego przygoda z ringiem. To ojciec zaszczepił w nim zainteresowanie boksem. Sam Johansson po latach przekonywał jednak, że nie należał do tych chłopaków, którzy od początku widzieli siebie z mistrzowskim pasem wokół bioder.

– Nie miałem wielkich marzeń. Po prostu szedłem od walki do walki – opowiadał w wywiadzie dla „Aftonbladet”. – Mierzyłem się z kolejnymi zawodnikami z rankingu i nagle okazało się, że następnym rywalem jest mistrz świata”.

Olimpijska hańba

Cofnijmy się jednak do 1952 roku. Helsinki, igrzyska olimpijskie. Ingemar Johansson ma dziewiętnaście lat i walczy w turnieju, który kończy się dla niego w sposób niemal upokarzający. Zostaje zdyskwalifikowany za pasywność w finałowym starciu z Edem Sandersem. Tłumaczy później, że realizował plan taktyczny, że był słabo przygotowany, że trener kazał mu oddać inicjatywę. Nikt nie chce tego słuchać. Ba, srebrny medal zostaje mu… odebrany. Dostanie go dopiero trzydzieści lat później.

To doświadczenie niemal kończy jego karierę, zanim ta na dobre się zacznie. Zawodnik znika na kilka miesięcy i poważnie myśli o rezygnacji z boksu. Wraca jednak – po cichu, bez żadnych deklaracji. Przechodzi na zawodowstwo i zaczyna regularnie wygrywać.

Ingo’s bingo

W połowie lat 50. „Ingo” staje się najgroźniejszym europejskim ciężkim. Nie dlatego, że dominuje fizycznie. Dlatego, że ma coś, czego nie da się wytrenować: prawą rękę, która kończy walki. Kibice nazywają to „Ingo’s bingo”. Jeden cios, jeden moment i pozamiatane.

Nokautuje Heina ten Hoffa w pierwszej rundzie. Zdobywa mistrzostwo Europy i broni je w konfrontacjach z Henrym Cooperem i Joe Erskinem. Stary Kontynent wreszcie ma ciężkiego, którego Ameryka musi potraktować poważnie.

We wrześniu 1958 roku Johansson dostaje walkę eliminacyjną z Eddiem Machenem – niepokonanym i wysoko notowanym Amerykaninem. Przed 50 tysiącami ludzi w Göteborgu Machen pada trzy razy w pierwszej rundzie. To nie jest sygnał. To jest deklaracja.

Upragniony tytuł

Nagle wszystko dzieje się szybko. Kontrakt. Nowy Jork. Floyd Patterson. Johansson nie zmienia się ani na moment. Trenuje w kurorcie, bywa w nocnych lokalach, nie jest ascetą. Dla Amerykanów to znak, że nie traktuje wyzwania serio. Zresztą kursy bukmacherskie mówią jasno: 5-1 dla Pattersona.

26 czerwca 1959 roku na Yankee Stadium w Nowym Jorku pierwsze rundy są spokojne. Johansson cofa się i bada dystans. Patterson naciera. I wtedy, w trzeciej odsłonie, dzieje się coś, co przechodzi do historii królewskiej dywizji. Patterson odsłania się na ułamek sekundy, a Johansson trafia krótkim prawym.

Mistrz świata pada. Wstaje. A potem znów pada. I jeszcze raz. Siedem nokdaunów w jednej rundzie. Sędzia przerywa walkę.

Europa ma mistrza świata wagi ciężkiej. Pierwszego od ponad ćwierć wieku. „Ingo” zostaje bohaterem międzynarodowym – jedynym nie-Amerykaninem, który kiedykolwiek dostał Hickok Belt. Okładki, filmy, paparazzi. Szwecja wita go jak króla.

– Przed tą walką myślałem o tym samym, co przed każdą inną walką – zwierzył się w rozmowie z „Aftonbladet”. – Oczywiście mistrzostwo świata nadawało temu szczególny charakter, ale byłem w znakomitej formie, a wtedy pewność siebie zawsze jest bardzo wysoka. Po wszystkim poczułem głównie ulgę, że było już po wszystkim, i że wszystko poszło dobrze.

Rewanż i trzecia walka

Ale rok później Patterson wraca po swoje. Jest inny. Skupiony. Zdeterminowany. Johansson wręcz przeciwnie. Patterson trafia potężnym lewym, a Szwed pada na deski. Jest nieprzytomny. Leży długo, zbyt długo. Pas wraca do Amerykanina.

W 1961 roku dochodzi do ich trzeciego starcia. „Ingo” jeszcze raz posyła Pattersona na deski, lecz sam szybko gaśnie. Zostaje zatrzymany w szóstej rundzie. To już nie jest potencjalny mistrz świata. To ewidentnie człowiek po swoim prime time.

Koniec kariery

Dlatego „Ingo” wraca do Europy, gdzie jeszcze raz zdobywa tytuł mistrza kontynentu. Jednak coś się zmieniło. W 1963 roku, po walce z Brianem Londonem, którą wygrywa na punkty, ale kończy nokdaunem w ostatnich sekundach, widzi swoje zdjęcie na pierwszej stronie szwedzkiej gazety, gdzie jest zamroczony i chwyta się lin. To wystarcza. Dzień później rezygnuje z pasa i kończy karierę.

– Boks dał mi możliwość robienia tego, na co miałem ochotę – przyznał po latach. – Mogłem też zapewnić rodzinie wiele rzeczy, których dla niej chciałem. Poza tym poznałem mnóstwo interesujących ludzi i przeżyłem rzeczy, których bez boksu zapewne nigdy bym nie doświadczył.

Na emeryturze nie odcina się od sportu, ale też nie żyje nim obsesyjnie. Gra w filmach, inwestuje w biznesy w Szwecji i w Stanach Zjednoczonych, współorganizuje gale bokserskie oraz utrzymuje bliską przyjaźń z Floydem Pattersonem. Jest aktywny fizycznie, biega maratony. Dopiero ciężka choroba – Alzheimer – stopniowo wycofuje go z życia publicznego.

Ingemar Johansson umiera 30 stycznia 2009 roku w wieku 76 lat jako najstarszy żyjący mistrz świata wagi ciężkiej.

Foto: Wikimedia Commons CC BY-SA 3.0

Ziemowit Ochapski

Jestem publicystą sportowym z ponad 20-letnim doświadczeniem, specjalizującym się m.in. w historii bosku. Piszę o legendach pięściarstwa, rekordach i przełomowych walkach. Jestem autorem książek sportowych, tworzę serwis legendysportu.pl i przez wiele lat współpracowałem z WP SportoweFakty. W swoich tekstach stawiam na rzetelność i pasję - łączę dziennikarskie doświadczenie z głębokim zamiłowaniem do historii boksu, aby pokazać, jak dawni mistrzowie kształtowali oblicze dyscypliny, którą kochamy.